Szałwia łąkowa

Rodzima długowieczna bylina o fioletowych kwiatach. Szałwia łąkowa jest zapylana głównie przez trzmiele, ale wabi też pszczoły i motyle. Ma właściwości lecznicze i służy jako przyprawa do aromatyzowania piwa i wina. Nasiona formy dzikiej, nieodmianowej.

SKU: N007

nasiona

W 1 gramie jest ok:

550 nasion

6,00 21,00 

Dodaj do porównania

O gatunku

Nazwa polska: szałwia łąkowa

Nazwa łacińska: Salvia pratensis

Rodzina: jasnotowate Lamiaceae (wargowe Labiatae)

Status w Polsce: rodzima, rzadka

Trwałość:
roślina wieloletnia
Kolor kwiatów:
fioletowy
Rośliny średniej wysokości
Wysokość:
ok. 50 cm
Kwitnienie:
maj-sierpień

Morfologia

Średnich rozmiarów (zwykle 50 cm, rzadko do 1,0 m) roślina trwała o czworokanciastej łodydze, dwuwargowych fioletowych kwiatach i mocnym korzeniu.

Wytwarza dwa typy pędów:
1) podziemne, mocno zdrewniałe kłącza
2) nadziemne, zielne łodygi.

Właściwe korzenie grube, palowe, wrastają do 1 m w głąb podłoża. Łodygi są ulistnione naprzeciwlegle, zawsze mocno ogruczolone na górze, natomiast mogą znaczenie różnić się stopniem owłosienia między okazami (od niemal nagich w dole pędu nadziemnego po mocno kutnerowate, z włoskami prostymi w dole, a gwiazdkowatymi na górze).

Wypuszcza dwa rodzaje liści:
1) skupione w rozetę liście odziomkowe, o długich szypułkach, a sercowato-jajowatych blaszkach, mocno karbowanych na brzegach, mocno kutnerowate od spodu, a nagie na wierzchu
2) łodygowe, o krótkich szypułkach bądź zupełnie ich pozbawione (siedzące), a trójkątnie lancetowatych blaszkach.

Wyrosłe na orzęsionych ogonkach, chronione przez sercokształtne przysadki kwiaty charakteryzują się mocnym, fioletowym lub lila granatowym kolorem. Skupiają się w nibyokółki tworzące razem całkiem pokaźny kłos. Tak kielich jak korona tejże szałwii są mocno dwuwargowe. Kielich przybiera kształt dzwona o 13 żyłkach, z górną wargą krótszą od dolnej i o trzech ząbkach, poza tym jest silnie owłosiony (z oboma rodzajami włosków: prostymi i gwiazdkowatymi). Korona ku dołowi zrasta się w rurkę wystającą z kielicha, zazwyczaj jest fioletowa, także mocno kutnerowata. Wymiary korony mocno zależą od typu kwiatów, u obupłciowych będzie większa (20-30 mm długości), natomiast u żeńskich drobniejsza (15-25 mm długości).

Owocem będzie typowa dla jasnotowatych rozłupnia pękająca na cztery rozłupki. U szałwii łąkowej rozłupki te przybierają kształt jajowaty, odznaczają się mocno brodawkowatą powierzchnią, mierząc 1,4-1,9 mm szerokości, a 2,0-2,4 mm długości.

Dodatkowe informacje

Siew

Szałwia łąkowa preferuje stanowiska widne i ciepłe, o suchej, co najwyżej średnio wilgotnej glebie. Najlepiej rozwija się na gruntach przepuszczalnych, bogatych w węglan wapnia bądź gips, ale i dość próchnicznych, żyznych (jak ukraińskie czarnoziemy i małopolskie rędziny).

Stanowi ważny element wielu mieszanek na miejskie łąki kwietne, ogrody motylowe, pastwiska pszczele czy pasy kwietne w sadach.

Nasiona szałwii łąkowej potrzebują do kiełkowania całkiem nagiej, wzruszonej gleby. Okazy, które przyjmą się na łące kwietnej lub ogrodzie motylowym zwykle rosną bez problemów przez wiele lat, nie chorując, za to dając samosiewy.

Zależnie od potrzeb i upodobań estetycznych kosi się ją raz lub dwa razy do roku. Można kosić tak wiosną, jak i jesienią, albo częściej po okwitnięciu kolejnych partii okazów.

Ciekawostki

Szałwia łąkowa zastępowała w dawnym ziołolecznictwie mocniej działająca, ale bardziej ciepłolubną, uprawianą nad Morzem Śródziemnym szałwie lekarską Salvia officinalis.

Używano jej do czyszczenia zębów, a nawet przemywania chorych oczu (współcześnie stanowczo odradzane).

Stanowiła ważny dodatek do piwa, wina i wódek, nadając im przyjemny muszkatelowy aromat i wzmacniając działania odurzające.

Jeżeli szkodniki zniszczyły zupełnie kapustę, to liści odziomkowych szałwii używano do produkcji gołąbków lub bigosów. 

Szałwia łąkowa w mieszankach nasion:

Wartość pożytkowa

Całkiem niezła mimo wybitnie trzmielowych kwiatów. Miododajność do 190 kg miodu na hektar, głównie nektarowa, przy średniej pożytkowości pyłkowej.

Szałwia łąkowa bywa chętnie oblatywane nie tylko przez trzmiele oraz pszczołę miodną, lecz również wiele samotnic, zwłaszcza pszczolinek, smuklików, murarekporobnic.

Jej typowo dwuwargowe i wydłużone kwiaty mogą być zapylone niemal wyłącznie przez trzmiele, jednak pszczoła miodna i samotnice potrafią dobrać się nektaru, wgryzając się po bokach, zwłaszcza gdy szałwia rośnie łanowo, a mamy pierwszą połowę dnia.

Produkty polecane